Réttr

Old Norse Dictionary - réttr

Meaning of Old Norse word "réttr" in English.

As defined by the Cleasby & Vigfusson Old Norse to English dictionary:

réttr Old Norse word can mean:

réttr
adj., réttari, réttastr; [Ulf. raihts = εὐδύς, i. e. straight, mostly in the proper sense, but ga-raihts = δίκαιος; A. S. riht; Engl. right; O. H. G. reht; Germ. recht: Dan.-Swed. ret, contr.; Lat. rectus; Gr. ὀ-ρέγω; to the same root belong Icel. rak-, rakna, rekja, in all of which the fundamental notion is to stretch, extend]:—straight; skapti réttara, Gsp., FaS. i. 470 (in a verse); rétt rœði, straight oars, FmS. vi. 309 (in a verse); réttar brautir, Rm. 14: réttr vindr, Edda (Ht.): upright, erect, Óttarr stóð réttr ok brá sér ekki við, FmS. vii. 257: á réttum krossi, 656 C. 37; svá mikil at maðr mátti standa réttr í henni. FaS. iii. 223; réttr sem laukr, SkS. 131; réttr líkams vöxtr, Stj. 20; mannsins líkamr er R. skapaðr ok upp-reistr, 22; upp-R. (cp. Engl. upright), standing upright; upp frá þeim degi mátti hann eigi réttum augum sjá Davíð, Stj. 466; þá öfundaði hann Óláf, ok mátti eigi réttum augum til hans líta, FmS. iv. 48.
réttr
2. neut. rétt, straight; þeir stefndu rétt á þá, FmS. ix. 301; fara rétt at e-u. to proceed in due form, Grág. i. 80; telja rétt, 12; ok er rétt, rétt er honum at …, the law is, it is lawful to …, Grág., passim.
réttr
II. metaph. right, just; verðr honum rétt sú kvöð, Grág. 1. 36; þann er réttari er at bera kvið fram, 58; jamréttir at tengdum, id.; þeir eru réttir at reifa mál manna, 76; réttir í kviðum, at heyrum, ii. 93, 146 (see heyrum); réttr Noregs konungr, FmS. i. 223; betri ok réttari, 129: of a person, vera friðsamr ok réttr, just, viii. 230.
réttr
2. neut., rétt skal at draga við vaðmál kvarða, Grág. i. 497; má vera at konungr unni oss hér af rétts, Eg. 520; hafa réttara at mæla, Fb. ii. 345; næst réttu, SkS. 58; sem ek veit réttast ok sannast ok helzt at lögum, Grág. i. 76; virða svá sem þeim þótti réttast, 195; mun þat réttara, more due, meet, FmS. vi. 299; at réttu, rightly, i. 223, x. 371, HkR. i. 5, Grág. i. 403; með réttu, id, 83.
réttr
III. rétt, adverbially, just, exactly; sitja rétt þar undir niðri, Th. 76; rétt undir niðri, Stj. 393, Skíða R. 82; þar rétt í hofinu, Stj.; rétt hjá, 600, Skíða R. 81; rétt við, Stj. 395; þat rétt, exactly that, MaR.; nú rétt, just now, Lv. 34, Stj. 534; hér rétt, 442; rétt sem, 491, Skíða R. 133, FmS. iv. 211; rétt á þessari nótt, xi. 424; rétt ok slétt, downright, Stj. 276.

Possible runic inscription in Younger Futhark:ᚱᛁᛏᛏᚱ
Younger Futhark runes were used from 8th to 12th centuries in Scandinavia and their overseas settlements

Abbreviations used:

adj.
adjective.
A. S.
Anglo-Saxon.
contr.
contracted.
cp.
compare.
Dan.
Danish.
Engl.
English.
f.
feminine.
Germ.
German.
gl.
glossary.
Gr.
Greek.
Icel.
Iceland, Icelander, Icelanders, Icelandic.
i. e.
id est.
l.
line.
Lat.
Latin.
m.
masculine.
n.
neuter.
O. H. G.
Old High German.
S.
Saga.
Swed.
Swedish.
Ulf.
Ulfilas.
v.
vide.
neut.
neuter.
id.
idem, referring to the passage quoted or to the translation
metaph.
metaphorical, metaphorically.
R.
Rimur.

Works & Authors cited:

Edda
Edda. (C. I.)
Fas.
Fornaldar Sögur. (C. II.)
Fms.
Fornmanna Sögur. (E. I.)
Gsp.
Getspeki Heiðreks. (A. II.)
Ht.
Hátta-tal. (C. I.)
Rm.
Rígsmál. (A. II.)
Sks.
Konungs Skugg-sjá. (H. II.)
Stj.
Stjórn. (F. I.)
Grág.
Grágás. (B. I.)
Eg.
Egils Saga. (D. II.)
Fb.
Flateyjar-bók (E. I.)
Hkr.
Heimskringla. (E. I.)
Lv.
Ljósvetninga Saga. (D. II.)
Mar.
Maríu Saga. (F. III.)
Th.
Theophilus. (F. III.)
➞ See all works cited in the dictionary

Back